كه خدا دوست دارد توبه‌كنندگان را و دوست دارد پاك‌شوندگان را ، و فى سورة آل عمران قُلْ إِنْ كُنْتُمْ تُحِبُّونَ اللَّهَ فَاتَّبِعُونِي يُحْبِبْكُمُ اللَّهُ 73 : بگو اگر هستيد شما كه دوست داريد خدا را متابعت نمائيد مرا تا دوست دارد خدا شما را ، و فى سورة المائدة فَسَوْفَ يَأْتِي اللَّهُ بِقَوْمٍ يُحِبُّهُمْ وَ يُحِبُّونَهُ 74 : زود است بياورد خدا قومى را كه خدا دوست دارد ايشان را و ايشان دوست دارند خدا را ، و فى سورة الصف إِنَّ اللَّهَ يُحِبُّ الَّذِينَ يُقاتِلُونَ فِي سَبِيلِهِ صَفًّا 75 : به درستى كه خدا دوست دارد آنان را كه جهاد كنند در راه او صف بسته ، و هكذا من الآيات . بدان كه از واضحات است كه هر چه محبوب است ، البته جميع مقدمات وى و جميع لوازم و افعال و فروع وى نيز بالعرض محبوب است ، بلكه سرايت كند به هر چه منسوب به او است از اولاد و خويشان و لباس و ما يملك و خانه او . نبينى كه مردم در حرمهاى محترم چگونه در و ديوار بوسند ؟ و نعم ما قيل : امرّ على الدّيار ديار ليلى * اقبّل ذا الجدار و ذا الجدار و ما حبّ الدّيار شغفن قلبى * و لكن حبّ من سكن الدّيار يعنى مىگذرم به منزل محبوبه و مىبوسم اين ديوار و آن ديوار را و نيست چنين كه محبت ديوار و منزل بوده باشد دل مرا و لكن محبت آن كه در اين منزل سكنى داشت و اين منزل منزل او بود . چنانچه در مسأله دخول شرّ در كاينات و موارد و قضا و قدر الهى اين مطلب به تحقيق پيوسته كه چون عالم زمان و مكان ، از لوازم قوس نزول ، و عقول و نفوس اين قوس است ، و مقدمهء حصول نفوس كامله و عقول و انبياء و اولياء است كه در قوس صعودند ، و ترك خير كثير به جهت شرّ قليل ، شر كثير است ، پس عالم مادى هم خير و مطلوب بالعرض است . زيرا كه امر دائر است بين ترك ايجاد يا ايجاد كل . زيرا كه تفكيك بين لازم و ملزوم و ازاله ملازمه محال است . و از اينجا به تحقيق فهميدى كه مقدمهء واجب ، واجب است و مطلوب و محبوب است بالتبع و بالعرض و بالسرايه . بعد از اين مقدمه گوئيم كه چون همه ما سوى فعل خدا است و ذات خدا محبوب خدا است ، پس ما سوى هم محبوب بالعرض خدا است . و لكن مخفى نيست كه